Baza wiedzy

Pareczniki i krocionogi: przegląd i poradniki

Wiele zwierząt nazywanych potocznie stonogami to różne grupy bezkręgowców. Krocionogi zwykle odżywiają się rozkładającą materią, a pareczniki polują na inne drobne zwierzęta. W domu ich obecność często wiąże się z wilgocią i dostępem przez szczeliny przy gruncie.

Artykuły w tym temacie

Wiele zwierząt nazywanych potocznie stonogami to różne grupy bezkręgowców. Krocionogi zwykle odżywiają się rozkładającą materią, a pareczniki polują na inne drobne zwierzęta. W domu ich obecność często wiąże się z wilgocią i dostępem przez szczeliny przy gruncie.

Odróżnij sylwetkę i zachowanie

Krocionóg porusza się przeważnie wolniej i może zwijać ciało. Parecznik jest bardziej spłaszczony i ruchliwy. Zdjęcie z boku pomaga lepiej niż samo liczenie widocznych nóg. Nie chwytaj nieznanego osobnika gołą ręką: niektóre wydzieliny drażnią skórę, a większe pareczniki mogą się bronić.

Sprawdź wilgotne strefy

Obejrzyj piwnicę, próg drzwi, przestrzeń pod donicami i liście przy ścianie. Po opadach bezkręgowce mogą przypadkowo wchodzić z ogrodu. Liczne powtarzające się obserwacje uzasadniają sprawdzenie nieszczelności, odpływu wody i wentylacji, zamiast samego usuwania zwierząt z podłogi.

Porządek przy elewacji

Odsuń wilgotne drewno i grube warstwy liści od drzwi oraz otworów wentylacyjnych. Napraw uszczelki i drobne przejścia, zachowując wymaganą wentylację. Nie usuwaj całej ściółki z ogrodu: poza budynkiem pełni ważną funkcję i jest naturalnym środowiskiem wielu bezkręgowców.

Postępowanie w pomieszczeniu

Pojedynczego osobnika można spokojnie zebrać do pojemnika bez bezpośredniego kontaktu. Nie traktuj obecności krocionoga jako dowodu infestacji drewna czy żywności. Przy doniczkach sprawdź nadmierne podlewanie i stojącą wodę. Zwalczanie chemiczne bez usunięcia wilgoci zwykle nie odpowiada na przyczynę.

Kiedy szukać pomocy

Jeśli zwierzęta wracają masowo, ustal gatunek i źródło przejścia z fachowcem. Przekaż liczbę obserwacji, pogodę i miejsce pojawiania się. Gdy równocześnie występuje zapach stęchlizny, przebarwienia ścian lub mokra posadzka, potrzebna może być diagnostyka budynku, nie tylko usługa dezynsekcji.

Dwie grupy o innym sposobie poruszania

Pareczniki zwykle mają spłaszczoną sylwetkę i poruszają się szybciej; krocionogi są często bardziej cylindryczne i mogą zwijać ciało po zakłóceniu. Nie trzeba chwytać organizmu, aby zrobić zdjęcie. Przy oznaczaniu przydaje się widok grzbietu, boku i przybliżony rozmiar. Obie grupy bywają mylone z larwami owadów, choć wymagają innej interpretacji obecności. Długonogi, bardzo szybki osobnik na ścianie może wymagać osobnego rozpoznania. Nie stosuj jednej etykiety „robaki” do wszystkich znalezionych zwierząt.

Piwnica i otoczenie fundamentów

Sprawdź, czy przy ścianie leżą mokre liście, drewno lub materiały pozostające w kontakcie z gruntem. Obejrzyj progi i odpływ wody z rynny. W piwnicy szukaj przyczyny wilgoci, nie tylko organizmów. Usunięcie pojedynczych osobników z podłogi nie zmieni warunków za mokrym kartonem. Odsuń rzeczy od ścian, aby umożliwić kontrolę, i popraw przechowywanie. Przy zawilgoceniu konstrukcji skorzystaj z pomocy fachowca. Nie uszczelniaj przypadkowo elementów wentylacji lub odwodnienia w celu zablokowania wejścia.

Masowe pojawienie po zmianie pogody

Większa liczba krocionogów może pojawić się przy budynku, gdy zmienią się warunki w zewnętrznych kryjówkach. Zapisz związek z opadami, podlewaniem i pracami w ogrodzie. Sprawdź, czy ruch jest krótkotrwały i skierowany od konkretnego miejsca. Mechaniczne usuwanie z wnętrza oraz naprawa szczelin mogą być wystarczające, jeśli nie ma stałego źródła wewnątrz. Nie rozgniataj licznych osobników na jasnych materiałach; część może pozostawiać zabrudzenia. Ogród nie musi być pozbawiony materii organicznej, aby zabezpieczyć próg domu.

Bezpieczna kontrola zamiast przypadkowego preparatu

Nie chwytaj nieznanego parecznika gołą dłonią i nie pozwalaj dzieciom bawić się znalezionymi okazami. Do usunięcia pojedynczego organizmu użyj pojemnika, jeśli można to zrobić bezpiecznie. Przy uporczywej aktywności sprawdź także dostępność drobnych organizmów będących pokarmem drapieżnych pareczników. Długoterminowa poprawa zwykle wymaga zmiany warunków i dróg wejścia. Jeżeli nie wiadomo, czy znalezione zwierzę odpowiada za uszkodzenie roślin, przekaż zdjęcia obu do oceny zamiast wykonywać zabieg na podstawie samej obecności.

Źródło i dalsze informacje

UC IPM: pareczniki i krocionogi (EN)

Wróć do bazy wiedzy